Voetbal, vorm en toeval

Gisteren wonnen de Rode Duivels met 5-0 van Cyprus. Een mooie match, ik heb ervan genoten. Vooral van het prachtige voetwerk van Hazard, die ik hetzelfde iedere week bij Chelsea zie doen. Maar ook de andere spelers leverden goed werk. Een forfaitzege waarvan ik op voorhand alleen had kunnen dromen (ik vond mijn 3-0 pronostiek al vrij gewaagd). Waar ik het wel al een hele tijd over wil hebben is “vorm”. Ik ben in mijn onderzoeksdomein (finance) veel bezig met randomness. Op de beurs is quasi alles random, maar mensen slagen er toch in om altijd wel patronen te zien waar er geen enkele bestaan.

Ik wil eens de analogie leggen met voetbal. Resultaten bij voetbal zijn een combinatie van vaardigheden (spelers, tactiek, ervaring, …) en van puur toeval (geluk & pech door oncontroleerbare omstandigheden). Dat kan niemand ontkennen. Waar wel over gediscussieerd kan worden is de verdeling tussen de twee. Veel mensen zullen intuïtief (en foutief) denken dat geluk maar een kleine rol speelt. Uiteraard hangt het af van de twee ploegen die tegenover elkaar staan. Hoe dichter hun niveau bij elkaar ligt, des te meer het toeval de uitslag van de wedstrijd zal bepalen. Hoe verder hun niveau uit elkaar ligt, des te meer de vaardigheden de uitslag van de wedstrijd zullen bepalen.

Om het verschil duidelijk te maken: een gedachte-experimentje. Stel dat Duitsland tegen zichzelf speelt. Beide ploegen hebben exact dezelfde opstelling. Neuer in de goal aan beide kanten, Reus aan beide kanten op linksvoor, noem maar op. Wie gaat die wedstrijd winnen? Wel, dat zal volledig door het toeval bepaald worden, want de vaardigheden zijn exact hetzelfde. De Reus met het witte truitje zal zijn finesseschot misschien net tegen de lat zien vliegen, terwijl de Reus met het zwart-rode truitje hem 5 cm meer naar links legt en de bal recht in de winkelhaak vliegt. Hoe dat komt? Wel, de wind stond wat anders, het gras lag een beetje verschillend, noem maar op. Er zijn zoveel factoren die niemand kan controleren.

Of laat Hazard en Diego Costa elk 10 penalties nemen tegen Thibaut Courtois. Van Hazard verwacht je misschien dat hij er 9 in de netten knalt, van Costa misschien 8. Dát is het verschil in vaardigheden. Maar als ze dan elk een reeks van 10 penalties geschoten hebben, en Hazard er 7 scoort en Costa 8, dan moet je niet afkomen dat Costa beter penalties kan nemen. Ook hier speelt geluk een grote rol. Zelfs een keeper die op volledig toevallig basis zijn hoek kiest zal af en toe een bal pakken. Hazard zal gemiddeld beter zijn, dát zijn de vaardigheden. Maar niemand kan voorspellen wat er op slechts 10 penalties kan gebeuren.

Kortom, geluk speelt een rol. Gisteren tijdens de wedstrijd hoorde ik mensen spreken over “vorm”. Het is een vreemd concept dat links en rechts gevormd wordt door analisten en sportjournalisten. Zijn je balcontrole’s beter, win je meer duels, maak je meer goals, geef je meer assists, dan is je vorm ongetwijfeld goed. Verlies je vaak de bal en duels, maak je een hele tijd geen goals, dan is je vorm slecht. Vaardigheden zullen hier zeker een rol spelen. Ik beweer niet dat vaardigheden constant zijn doorheen de tijd. Wellicht schommelen ze door allerlei factoren. Inzet, motivatie, blessureleed, enzovoorts. Maar geluk speelt ook een grote rol en dat lijkt niemand in te zien. Fellaini is sinds het begin van het seizoen bij ManU niet opeens drie keer beter geworden. In het begin van het seizoen dacht niemand dat hij zou spelen. Vandaag is hij een vaste waarde in dat team en ook bij de Rode Duivels toont hij ‘zijn vorm’. But really: hoeveel heeft dat met toeval te maken? We zullen dat nooit weten, maar ik wil er gerust op wedden: dat heeft véél met toeval te maken.

Het is alvast de moeite om altijd in het achterhoofd te houden: soms hebben spelers gewoon pech. Soms hebben ze gewoon geluk. Als Hazard geen voorzet geeft maar op wandel gaat, dan kopt Benteke geen bal binnen en vraag achteraf iedereen zich af waar hij was. Maar Hazard geeft de voorzet, Benteke kopt de bal er prachtig in and all is forgiven. Zoveel van hoe wij voetbal ervaren is puur toeval. Of neem het nog een graad erger: trainers. Je hebt trainers die hun ploeg het ene seizoen tot kampioen schoppen en het volgende seizoen moeten oprotten. Zijn de kwaliteiten van die trainer écht veranderd op die paar maanden tijd, of ben je gewoon een uitvlucht aan het zoeken omdat je te lui bent om eens goed na te denken? Had de ploeg  misschien eerst wat geluk en dan wat pech? Daarover wordt niet nagedacht. De trainer moet buiten, basta.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s