Wat is het beste: een variabele of vaste rente?

Ik hoor deze vraag wel eens vaker. Gisteren nog op een feestje. Mensen willen lenen en vragen zich af wat het beste is: een variabele of een vaste rentevoet? De reflex die achter zo’n vraag schuil gaat toont aan dat we gewend zijn om te consumeren in een quasi zekere wereld. Wasmachine A is beter dan B vanwege eigenschappen X, Y en Z, maar de prijs is zoveel euro meer. De prijs van de meerwaarde is vast en duidelijk. Gewoon een keuze maken dus.

Op de financiële markten zit dat anders. Daar zijn er allesbehalve zekerheden, behalve dat een variabele rentevoet nooit hoger kan gaan dan twee keer het startpunt. Dus als je variabele rente minder is dan de helft van de beste vaste rente, dan moet je uiteraard voor de variabele gaan. Maar laten we eerlijk wezen: waar ga je zoiets vinden? Die situatie mogen we gerust uitsluiten.

Een bank wil zich doorgaans indekken tegen renteschommelingen. Banken lenen op korte termijn van spaarders, andere banken, etc… en lenen op lange termijn aan gezinnen en bedrijven (eigenlijk werkt het een beetje anders, maar onthou het maar zoals ik het hier schrijft…). That’s how they roll, dat is een van hun belangrijkste functies in onze economie. Stel de banken lenen zelf 200.000 euro op een termijn van 1 jaar aan 2% en geven dat geld meteen aan u voor de aankoop van een huis met een termijn van 20 jaar aan 3% vast. Hun winst is 1%. Volgend jaar moet de bank echter die 200.000 euro terugbetalen en elders opnieuw gaan ophalen. Van u gaan ze geen 200.000 euro krijgen, want uw lening heeft nog 19 jaar te gaan. Ze zal het dus opnieuw op de markten moeten vinden, waar de rentevoet ondertussen veranderd kan zijn. Als de rentevoet op 1-jaars leningen ondertussen gestegen zou zijn tot 3%, dan verdampt hun hele winst. Steeg de rentevoet nog sterker, dan maken ze zelfs verlies. Dat is niet de bedoeling. Ze gaan zich dus indekken tegen dergelijke schommelingen met financiële derivaten. Maar derivaten, die kosten geld, omdat ze risico verminderen. Net zoals verzekeringen ook geld kosten.

Banken moeten dus betalen wanneer ze zichzelf willen indekken tegen renterisico. Maar dit is niet het geval wanneer ze leningen geven met variabele rentevoet. Als de rentevoet namelijk zou stijgen van 2% naar 3%, dan gaat het voor de bank duurder worden om die 200.000 euro opnieuw op te halen, maar langs de andere zal ook de rentevoet op uw lening meestijgen. De winst wordt dan niet (binnen bepaalde marges) aangetast. Derivaten zijn niet echt nodig en dat maakt het goedkoper voor de bank om haar risico’s in te dekken. Vandaar dat de bank zich voor kredieten met variabele rentevoeten kan permitteren om een iets lagere rentevoet te vragen. Een variabele rentevoet is gemiddeld dus goedkoper. Je ziet hetzelfde bijvoorbeeld bij variabele of vaste energiecontracten. Variabele energiecontracten (bijv. bij Elegant) zijn doorgaans goedkoper, maar er is ook meer risico.

Maar als de bank minder risico loopt, dan loopt iemand anders natuurlijk het risico. Inderdaad, dat bent u. En dat is geen schande, want u kiest er zelf voor. U krijgt een gemiddeld lagere rentevoet in ruil voor wat meer risico. Hetzelfde hebt u bij spaarrekeningen of aandelen. Mensen die in aandelen beleggen verwachten een hoger rendement, maar lopen ook risico en kunnen zelfs geld verliezen. Een vraag als: “wat is het beste: beleggen in aandelen of in een spaarrekening?”, kent dus ook geen universeel antwoord. Risico en rendement gaan hand in hand, always, everywhere. Het is de consument die uiteindelijk de keuze moet maken en iedere consument is anders.

Er is dus geen zeker antwoord op de vraag: wat moet ik doen? Het hangt af van uw preferenties omtrent risico’s. Maar daarmee bent u niet zoveel natuurlijk. Het kan verstandig zijn om te kijken naar uw variabele rente in een worst-case scenario en hoe ver die van de vaste rente ligt. Rentevoeten vrij exact voorspellen op lange termijnen is moeilijk tot onmogelijk, dus daar moet u zich niet aan wagen. Ook niet teveel denken dat “de rentevoeten toch niet lager kunnen” en dergelijke. Uw bank is u toch al lang voor geweest met zulke redeneringen. Zorg vooral dat u zich goed voelt bij de beslissing die u neemt en dat u risico mijdt als u er niet mee wil omgaan. Of dat u risico neemt als u wel wat risico kan verdragen. Hou ook in gedachten dat zelfs een vast krediet, mits de nodige kosten, altijd herzien kan worden op eigen aanvraag. Wat vooral uw kosten zal drukken is om zoveel mogelijk banken af te lopen en de volle concurrentie te laten losbarsten.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s